Zelfzorg, het andere normaal – Nancy Huybrechts

zelfzorg
Nancy Huybrechts neemt je graag mee in de wereld van zelfzorg
.
Van een Dr. Klinische Psychologie in NYS zag ik een lijst met tips voor ‘geestelijk welzijn in quarantaine’ verschijnen.
Geïnteresseerd begon ik te lezen.
Tot ik me plots iets realiseerde… zelfzorg

“Zo zou ik elke dag wel willen leven, niet alleen in crisistijd!”

Het legt immers meer nadruk op dat wat in essentie altijd belangrijk is. Het liet me inzien hoeveel we, in ons levenspatroon van voorheen, hiervan afgeweken zijn. Omdat ‘we het zo druk hadden’. En dat druk beschouwden we toen als … normaal. zelfzorg

Ik hoor rondom mij mensen die in deze coronacrisis ook rust ervaren, het ergens ook positief vinden (en zich bijna schamen voor dit gevoel). Tegelijkertijd zeggen velen, wat dan weer contradictorisch is, dat het tijd wordt dat we terug naar het ‘normaal leven’ gaan.

Maar wat is dan normaal op gebied van zelfzorg?

Door wie of wat wordt dat normaal gedefinieerd ? Ik vond de lijst met tips dus meer ‘normaal’ dan ‘in crisis’! Lees zelf maar.

Ik vertaalde, op mijn manier, de oorspronkelijke tekst en paste aan waar ik het nodig vond.

Tip : lees het niet enkel vanuit het quarantaine-gezichtspunt, maar stel je ook voor dat dit vanaf nu altijd zo zou zijn…

1. Probeer een dagelijkse routine in te bouwen en je daaraan te houden.

Sta tijdig op en ga tijdig slapen. Maak voor overdag een planning met werkuren (voor school, job, huishouden), met ontspanningsmomenten en zelfzorg. Zorg voor voldoende evenwicht. En wees tegelijkertijd mild voor jezelf. Gun jezelf ook die uitschuivertjes of dagen dat het minder goed verloopt, of dat je net liever langer wil blijven liggen in bed… M.a.w., pas het aan jezelf aan, wat voor jou het beste werkt. Strikter waar je het nodig hebt, losser waar het kan.

 

2. Maak tijd voor eenzelfde dagelijkse hygiëne, misschien wel net iets uitgebreider.

Verzorg je kledij. Hou het comfortabel doch niet slonzig. Het is ongelooflijk hoeveel impact onze kledingstijl heeft op ons gemoed. Een uitdrukking die hier passend is : ‘Dress for the social live you want, not the social life you have.’ Geniet bewust van die douche, probeer eindelijk dat gezichtsmasker, schakel over naar meer natuurlijke producten,… Doe dat wat voorheen al langer op je lijstje stond maar door tijdsgebrek niet kon.

 

3. Ga dagelijks minstens 30 minuten naar buiten voor frisse lucht.

Ben je bezorgd voor het contact met anderen, ga dan extra vroeg of net in de avonduren. Neem ook die straten of gebieden waarvan je weet dat er minder publiek is. Behoor jij, of iemand met wie je samenwoont, tot de risicogroep ? Zet dan dagelijks even alle ramen open om zo die nodige verse zuurstof binnen te krijgen. Zo heilzaam!

 

4. Plan dagelijks een moment van beweging, gemiddeld 30 minuten.

Aangepast aan wie jij bent en wat mogelijk is in jouw situatie. Wees waakzaam voor je grenzen! Kies datgene waar je plezier aan beleefd. Kan je niet naar buiten ? Er zijn tal van gratis online filmpjes te vinden op internet. Of zet eens je favoriete muziek op en dans erop los!

 

5. Zoek contact met anderen, reik uit.

Yep, en weer best dagelijks 30 minuten! Probeer videobellen, chatten, mailen, telefoneren, … Zoek steun, afleiding, inspiratie bij anderen en geef dit ook terug. Als je kinderen hebt, doe dit ook voor hen! Laat hen contact hebben met vrienden via online tools die ze kennen. Kinderen, en zeker pubers, missen ook hun vrienden!

 

6. Zorg voor een gezond voedingspatroon.

Eet regelmatig, en voeding met hoge voedingswaarde. Zorg dat je voldoende drinkt. Het klinkt voor de hand liggend, maar stress en een verstoord eetpatroon gaan vaak hand in hand. Emotie-eten, of net niet kunnen eten, ongezonde eetbuien, eten uit verveling,… Het kan in deze tijd net een stimulans zijn om meer tijd te spenderen aan gezond koken en het uitproberen van nieuwe recepten.

 

7. Ontwikkel je eigen ‘zelfzorg-toolbox’!

Dit kan er voor iedereen anders uitzien. Een goede vertrekbasis kunnen je zintuigen zijn: smaak, zien, horen, ruiken, voelen, evenwicht en spierspanning. Hoe kan je deze op een fijne manier prikkelen ? Enkele ideetjes : een zacht dekentje om je heen of een zacht knuffelbeest om vast te houden – een lekkere tas warme chocolademelk of kruidenthee – vakantiefoto’s of -video’s bekijken – fijne/ relax muziek – lekker geurende etherische oliën of kaarsen – een schommel of schommelstoel – warm pittenkussen – een goed boek of magazine – mandala kleurboek – bellenblaas – … Maar denk ook aan ademtechnieken, meditatie, bad nemen, leuke film kijken,…. Al dat wat jou ontspant, ontlaadt en oplaadt!

 

8. Neem extra tijd om samen dingen te doen, met je partner, met je kinderen.

Zo ontstaat er meer kans op communicatie, op te weten komen hoe de ander zich voelt, waar hij/zij mee bezig is,… Het versterkt jullie band, jullie verbinding. In het samenspel met kleinere kinderen kan je hun thema’s of bezorgdheden ontdekken via de poppen of toneeltjes,… Op die manier proberen zij immers om te gaan met dat wat voor hen moeilijk is en waar ze nog niet over kunnen praten.

 

9. Gun anderen het voordeel van de twijfel, veroordeel niet te snel.

Zeker in tijden van dicht op elkaar leven, kan het knap lastig zijn om altijd ‘op je best te zijn’. Ieder heeft zijn kleine kantjes. En die kunnen soms uitvergroot worden als de innerlijke druk stijgt. Het is belangrijk om zoveel mogelijk kalm en rustig te blijven, niet dadelijk in onnodige discussies te treden, de ander ruimte te geven. Let wel, mits respect van je eigen grenzen natuurlijk. Bevraag wat er scheelt, wat de ander nodig heeft i.p.v. de ander te veroordelen. Iedereen zit in hetzelfde schuitje, probeer er het beste van te maken en er samen doorheen te komen.

 

10. Zorg dat je je eigen ruimte hebt waar je terecht kan.

Een eigen plaats hebben, hoe klein ook, is heel belangrijk. Bekijk waar je best werkt en bekijk waar je best relaxt. Creëer verschillende hoeken, zeker ook voor kinderen, en richt ze zo in dat ze ondersteunen wat er daar van activiteit gebeurt. Voldoende orde, mogelijkheid tot concentratie, goede wifi,…, daar waar je werkt. Een zachte inrichting, mogelijkheid tot muziek luisteren, een fijn geurtje,… daar waar je ontspant bijvoorbeeld. Als je niet gestoord wil worden, spreek dan af hoe je dit aangeeft. Een bordje aan de deur met ‘me-time’ kan de ander helpen je wens tot alleen zijn te respecteren.

 

11. Voorzie dat je kinderen af en toe ‘lastig’ zullen zijn, en reageer er rustig op.

Onze dagelijkse routines en gewoontes worden danig verstoord. Vooral kinderen hebben daar juist nood aan. Doordat volwassenen structuur geven aan hun leven, voelen ze zich veilig en weten ze wat te verwachten. Verstoring ervan kan leiden tot onrust, angst, zorgen maken, slecht slapen, nachtmerries, voortdurend bij jou willen zijn, angst om alleen te zijn, huilbuien, het testen van grenzen,… Ga niet dadelijk een reeks van gedragsregels opleggen, bestraffen,…. Wees mild voor hen en leg de focus op die emotionele verbinding en steun. Wees ook waakzaam welke boodschappen uit het nieuws of sociale media zij te horen krijgen. Zorg ervoor dat het aangepast is aan hun leeftijd en hou zicht op hoe ze dit verwerken.

 

12. Leg je lat van verwachtingen een pak lager en oefen radicale zelfacceptatie.

Te veel dingen doen, te veel verwachtingen op verschillende terreinen, te veel balletjes die je allemaal samen in de lucht wil houden, levert enkel meer stress en angst op. Dat is niet de juiste formule voor ‘uitmuntendheid’, en levert dus weinig voldoening. Wees dus mild voor jezelf, gun jezelf van harte die zelfacceptatie : accepteer hoe je je nu voelt, accepteer de situatie, accepteer je leven zoals het nu is zonder vragen, schaamte, schuldgevoel of strijd. Jij bent wie jij bent en het is zoals het is. Je kan daarin niet ‘falen’. Enkel zo kan je dicht bij jezelf blijven en komt de rest als vanzelf.

 

13. Limiteer sociale media, slecht-nieuwsberichten, negatieve opinies, dramaprogramma’s.

Er is heel wat informatie voorhanden over de tijd waarin we leven, de bedreiging door het virus, de onzekerheden in de toekomst…en die informatie wisselt continu. Je zoekt best een paar betrouwbare bronnen waar je je goed bij voelt en zodat je up to date blijft. Beperk het checken ervan tot een aantal keer per dag, max, en beperk in tijd (bijvoorbeeld een halfuurtje).

 

14. Zie het positieve dat gebeurt.

Zie de krachttoeren van al die helpers, de solidariteit, de hartelijke open communicatie tussen mensen, de rust in de natuur, het hernieuwde contact met buren,…. Zoek die balans in wat je leest, welk nieuws je wil volgen, waar je over nadenkt. Trap niet in de valkuil de focus voornamelijk te leggen op dat wat slecht is, wat moeilijk verloopt, wat er nog niet is….. Maar kijk ook naar wat wel kan, wat goed loopt, welke positieve dingen er gebeuren, waar je dankbaar voor bent… Vergroot zo mee de hoop op een positieve toekomst zonder blind te zijn voor dat wat bedreigt.

 

15. Vind manieren, groot of klein, om anderen te helpen.

Zie wat je kan betekenen voor je buren, je familie, je dorp of stad, de natuur en doe dat waar jij je goed bij voelt. Het kunnen geven aan anderen, zonder eigenbelang, doet zo’n deugd! En het geeft je ook een gevoel van keuzevrijheid, van zelfbepaling. Dat geeft tegenwicht aan de onmacht die je soms voelt overgeleverd te zijn aan onzekere tijden. Het vergroot de verbinding, de eigenwaarde, het gevoel tot een gemeenschap te behoren, er niet alleen voor te staan, zowel bij jou als bij de ander. zelfzorg

 

16. Focus op de dingen waar je wel iets aan kan doen.

Als tegenwicht aan al die oncontroleerbare en overweldigende onzekerheden, doe dat wat wel binnen je mogelijkheden ligt. Zo kanaliseer je je energie en heb je het gevoel zinvol en nuttig bezig te zijn. Doe die grote schoonmaak, organiseer je boeken- of kledingkast, klasseer eindelijk al die foto’s, timmer of knutsel, breng je tuin in orde, maak je kruidenhoekje,… Het helpt om geankerd te blijven, staande te blijven, grond onder je voeten te voelen. Net in tijden van chaos heel belangrijk.

 

17. Vind dat lange-termijn-project waar je je tanden in kan zetten.

Nu is het de perfecte tijd om eindelijk ukelele te leren spelen, die XL puzzel in mekaar te steken, je frans bij te spijkeren, die online cursus te volgen, te leren schilderen of boetseren, je boek te schrijven, die zesdelige boekenreeks te verslinden, die sprei te haken,…. Vind iets waar je volledig kan in opgaan, wat je afleid, wat je even wegtrekt uit al die andere bezigheden, even helemaal in je eigen cocon.zelfzorg

 

18. Zoek jouw gepaste technieken voor zelfregulatie.

Als het je overweldigt is het zinvol om je eigen stress-angst-respons tot bedaren te brengen. Kijk wat voor jou het beste werkt, probeer het uit, zoek online mogelijkheden of hulp. Repetitieve handelingen en rechts/links handelingen kunnen helpen. Denk aan breien, kleuren, schilderen, kleien, drummen, touwtjespringen,… Probeer ademtechnieken, massage, yoga, of technieken die je reeds leerde. Neem dagelijks een aantal momenten om ‘terug te schakelen’, om even ‘uit het verhaal te stappen’ en zo dat innerlijk rustpunt steeds opnieuw voeding te geven. zelfzorg

 

19. Zoek een creatieve bezigheid die bij je past en leef je uit.

Ons emotioneel brein staat heel erg open voor creatieve expressies. Op die manier kunnen emoties losgelaten en verwerkt worden. Kijk waar jij jezelf kan in uiten en ga er dan volledig voor : zingen, dansen, schilderen, boetseren, koken, schrijven, muziek maken,…. Je zal merken hoe je je nadien opgelucht voelt, of hoe je net meer innerlijke rust ervaart, en anders naar de dingen kan kijken. Ook voor kinderen zéér geschikt!

 

20. Vind elke dag wat humor, lichtheid, relativering.

Er zijn elke dag wel dingen waar je je bezorgd over kan maken, zeker nu, en met reden. Geef deze zwaarte genoeg tegenwicht door dagelijks grappige dingen te zoeken of te doen : funny video’s of een stand-up comedian bekijken, gekke berichtjes sturen naar elkaar of zelf grappen uithalen en doorsturen naar anderen… We hebben allemaal nood aan wat verlichtende humor, elke dag. zelfzorg

 

21. Vraag steun en hulp!

Er zijn anderen, dierbaren, die klaarstaan voor jou! Je staat er niet alleen voor! Ook hulp-en zorgverleners staan paraat, ook online. Indien je voordien een of andere therapie volgde, zorg ervoor dat deze kan verder gezet worden. Spreek af onder welke vorm het wel kan. Zorg ook voor die continuïteit als je medicatie neemt, onderbreek het niet. Als je het moeilijk krijgt en het niet meer alleen de baas kan, roep sneller professionele hulp in. Onze oude manieren om problemen het hoofd te bieden zijn nu immers vaak aan banden gelegd. Dit geldt ook voor problemen op werkgebied, het opvolgen van je kinderen hun huiswerk, het omgaan met speciale noden van je huisgenoten,… You’ll never walk alone! zelfzorg

 

22. Neem het dag voor dag, stap voor stap.

We hebben geen gedetailleerde wegenkaart over het leven in deze tijd. We weten niet hoe het er morgen of over een week of maand aan toe gaat. Als problemen dreigen te overweldigen, als de angst te groot wordt, is het belangrijk het probleem ‘in stukjes te hakken’. Neem er dat stukje uit wat nu, op dit moment, wel hanteerbaar lijkt. Leg je focus op dat stukje. Bijvoorbeeld nu eerst een kleine wandeling maken i.p.v. je doemgedachten over morgen voeding te geven. Zo verder, beetje bij beetje. zelfzorg

 

23. Herinner jezelf dat ‘ook dit weer voorbij gaat’.

Niets blijft voor altijd hetzelfde. Ons leven, de natuur, dit virus, alles evolueert voortdurend. In het midden van de crisis lijkt het altijd eindeloos. En de weg die voor ons ligt, lijkt beangstigend. Chaos komt altijd voor verandering. Hou jezelf voor, hoe onzeker volgende week, volgende maand,…, ook is, het wordt ook weer anders. De dreiging gaat ook weer liggen. En we zullen hier sterker uitkomen, ook jij! zelfzorg

 

24. In elke crisis zit een zinvolle les, een mogelijkheid tot groeien.

Een crisis voelt vaak zinloos en destructief. Het roept angst, verdriet, onmacht, een mix aan emoties op. Als we ons enkel daarop focussen, verliezen we de potentieel positieve groeimogelijkheden uit het oog. Iets dat je dient herop te bouwen, kan je net sterker maken, verfraaien, terug rechttrekken wat scheefgroeide, van een beter fundament voorzien,… Wat kan ieder van ons, in kleine of grote mate, hieruit leren ? Wat dient er te veranderen ? In onszelf, in ons gezin, in onze gemeenschap, ons land, de wereld ? En welke bijdrage kan jij daarin leveren ?

Stel je voor, dit ‘andere normaal’…

 

Deze blog over zelfzorg is geschreven door Nancy Huybrechts.

Je kan met haar een afspraak maken via nancyhuybrechts@ylia.be

Of via het contact formulier

Edit